W debacie o relacji między prawem autorskim a rozwojem sztucznej inteligencji coraz mocniej wybrzmiewają postulaty branży kreatywnej dotyczące uporządkowania zasad korzystania z utworów przez systemy AI. Przedstawiciele środowisk twórczych oczekują wprowadzenia obowiązkowych licencji i wynagrodzeń zarówno za wykorzystywanie chronionych treści do trenowania modeli, jak i za komercyjne użycie generowanych rezultatów.
Transparentność danych i prawa twórców
Kluczowym żądaniem pozostaje pełna transparentność danych treningowych. Dostawcy AI mieliby publikować rzetelne wykazy utworów i baz danych użytych do trenowania modeli, a treści generowane przez AI powinny być wyraźnie oznaczane. W ocenie branży obecny mechanizm opt-out nie zapewnia twórcom realnej ochrony, dlatego pojawiają się propozycje objęcia tego obszaru rozwiązaniami zbiorowymi, np. w formule rozszerzonej licencji zbiorowej.
Jak pogodzić ochronę twórczości z rozwojem AI
Dyskusja obejmuje także odpłatność za komercyjny text and data mining, w tym postulaty rozliczeń wstecznych, oraz pomysły czasowego ograniczenia udziału treści AI w mediach. Kierunek zmian będzie miał istotne znaczenie zarówno dla ochrony polskiej twórczości, jak i dla warunków prowadzenia działalności przez firmy rozwijające i wdrażające narzędzia AI. Z perspektywy ZPB kluczowe pozostaje wypracowanie rozwiązań, które jednocześnie zagwarantują twórcom uczciwą ochronę i wynagrodzenie oraz nie będą hamować innowacji i konkurencyjności gospodarki.